Staat de toekomst in de kaarten?

Katy Hays,

The Cloisters (VS 2023)

Roman, 360 pp.

Nederlandse titel: Het kaartenhuis

(beschikbaar vanaf 28 juni 2023)

Middenin in New York, op Manhattan, bevindt zich een stukje middeleeuws Europa. Gebouwd in een groene oase van prachtige tuinen staat daar museum The Cloisters. Ik ben er zelf ooit geweest en ze hebben een verbazingwekkend mooie collectie van middeleeuwse kunst. De pas afgestudeerde kunsthistorica Ann Stilwell is dan ook dolblij als ze daar in de zomermaanden mag komen werken, zelfs al is ze eigenlijk gespecialiseerd in de Renaissance. Ze heeft er alles voor over om te vertrekken uit het gat in het noordwesten van de VS waar ze is opgegroeid en afgestudeerd, en is onmiddellijk gefascineerd door New York.

Heeft een heks wel een hart nodig?

Genevieve Gornichec

The Witch's Heart (VS 2021)

Roman, 368 pp.

Nederlandse titel: Het hart van de heks

Drie keer wordt ze verbrand en drie keer herrijst ze uit de as - alleen de derde keer is dat wel met achterlating van haar hart, dat ze uit haar lichaam hebben gesneden. Maar ze kan ook wel zonder hart. Echter, als een charmante vreemdeling zijn opwachting maakt in het eenzame woud waar ze zich teruggetrokken heeft, met haar hart in zijn handen, accepteert ze het dankbaar. De vreemdeling is Loki, bloedbroeder van Odin, de god die haar verbrand heeft, omdat ze steeds heeft geweigerd om hem deelgenoot te maken van een bijzondere gave die ze bezit en die ze eigenlijk liever niet gebruikt, want ze doodsbang voor wat ze dan zou kunnen ontdekken.

Het leven is scheikunde

Bonnie Garmus,

Lessons in chemistry (VS 2022)

Roman, 394 pp.

Nederlandse titel: Lessen in chemie

Wat een opsteker dat een zestigplusser met zo'n geweldig leuk boek debuteert. Ik wil niet zeggen dat er niks is aan te merken op Lessons in Chemistry, maar perfectie is maar saai en dat is dit boek allesbehalve. Het leuke is verder dat  Garmus meteen al in dit debuut een eigen stijl heeft en op originele en humoristische manier seksisme aan de kaak stelt en op weergaloze wijze het serieuze mengt met het lichtvoetige. Daarbij gebruikt ze larger than life personages en speelt ze zelfs stiekem een beetje met sprookjeselementen - en verrassend genoeg maakt ze daarmee het razend makende seksisme dat de hoofdpersoon aan den lijve ondervindt nóg razendmakender. Waarmee ik wil zeggen dat de manier waarop ze haar verhaal vertelt dus uitstekend werkt.

Drie fijne raadsels

Iedereen houdt wel van een fijn mysterie en tot de fijnste behoren vanzelfsprekend die waarin boeken een rol spelen. Ik las de afgelopen tijd drie volstrekt verschillende misdaadromans, maar in alle drie is er iets met boeken. Het ene gaat over drie beroemde schrijvers die een verdwijning proberen op te lossen, het andere begint in een boekwinkel en heeft als hoofdpersoon een boekverkoper en het derde gaat over een verdwenen manuscript dat opgespoord moet worden door een politie-inspecteur die boven de boekwinkel van haar vader woont. Alle drie zijn ze op hun eigen manier de moeite van het lezen waard.

Een hernieuwde kennismaking met een oude klassieker

Louisa May Alcott,

Little Women (VS 1868-69)

Roman, 546 pp.

In het Nederlands uitgebracht als twee delen: Onder moeders vleugels en Op eigen wieken

Dit beroemde verhaal over vier opgroeiende zusjes ten tijde van de Amerikaanse Burgeroorlog las ik voor het eerst als kind. We hadden thuis namelijk een Nederlandse vertaling getiteld Onder moeders vleugels. Het was een duidelijk op de jeugd gerichte editie, met vrolijk gekleurde illustraties, die op de een of andere manier meer indruk op me gemaakt hebben dan het verhaal zelf, dat ik vreselijk zoet en braaf vond. Ik was meer van de avonturenverhalen. Wel zijn me een paar dingen bij gebleven, vooral dat de op een na oudste zus Jo haar lange haar liet afknippen en dat vervolgens verkocht, om zo aan extra geld te komen! Dát vond ik toch apart.

Van de achtergrond snapte ik weinig. De vader is gedurende bijna het hele boek aan het front, maar verder merkte je he-le-maal niks van een oorlog. Geen beschietingen, geen geweld, amper ontberingen. Mijn referentiekader voor oorlogen was de Tweede Wereldoorlog en daar leek dit in geen enkel opzicht op. Zo raar, vond ik destijds. Veel later heb ik een paar verfilmingen van het boek gezien die ik eigenlijk heel genietbaar vond, dus hoogste tijd voor een hernieuwde kennismaking. Kijken wat mijn bejaarde zelf er van zou vinden 😉

Een minder paradijselijk Hawaii

Gail Tsukiyama,

The Color of Air (VS 2020)

Roman, 315 pp.

Niet in het Nederlands verkrijgbaar

Wat voor associaties heb jij bij Hawaï? Prachtige stranden? Wuivende palmen? Rieten rokjes? Hoela hoela? In 1935 is het voor de arme Japanners die op de plantages van de witte eigenaren werken iets heel anders: vooral armoe, geploeter, uitbuiting en heimwee. Maar ook: sterke gemeenschapszin, waardoor ze bijna allemaal blijven. Een van de weinigen die vertrekt en het elders maakt, is Daniel Abe. Hij is arts in een groot ziekenhuis in Chicago – of liever was. Want hij heeft het ziekenhuis de rug toegekeerd en is op weg naar Hawaï, voorgoed deze keer, om zijn intrek te nemen in het huisje van zijn pas overleden moeder. Net als zijn schip de haven nadert, begint de naburige vulkaan uit te barsten. Meteen is iedereen in rep en roer, want zal de lavastroom het dorp van deze mensen wegvagen, of zal Pele, de godin van de vulkaan ervoor zorgen dat de vernietigende stroom op tijd afbuigt?

Blijmoedig doormodderen

Anne Tyler,

French Braid (VS 2022)

Roman, 256 pp.

Nederlandse titel: Franse vlecht

Zoals in alle romans van Anne Tyler speelt de crux van dit verhaal zich af tussen de regels door, in het innerlijke leven van de personages. Het gaat over een dysfunctioneel gezin dat weigert zichzelf als zodanig te zien, en vermoedelijk is het daarmee gewoon een gezin als ontelbare andere. De dysfunctionaliteit is geen drama of tragedie, het is voor de Garretts nou eenmaal iets dat bij het gezinsleven hoort. Maar onder de oppervlakte zit ook kritiek verscholen op de stereotype verwachtingen waarmee vrouwen werden en - vooral in het conservatieve Amerika - worden opgezadeld. 

Hoe het leven ondanks alles doorgaat

Sequoia Nagamatsu

How High We Go in the Dark (VS 2022)

Roman, 290 pp.
Niet in het Nederlands vertaald

In de stemming voor een unieke, wonderbaarlijke, droevige, maar ook hier en daar lyrische en hoopvolle roman? Eentje die in de nabije toekomst en daarna speelt en bestaat uit onderling verbonden verhalen? Verhalen die op de een of andere manier een samenhangend geheel vormen en daarmee veel meer worden dan de som van de delen? Een roman die je doet nadenken over la condition humaine, en over leven en dood? En tevens een roman die verrassend genoeg ook nog eens heel leesbaar en toegankelijk is? Dan is dit bijzondere boek echt iets voor jou.

Een strafzaak en iets heel anders

David Guterson,

The Final Case (VS 2022)

Roman, 272 pp.

Niet in het Nederlands vertaald

Guterson werd in 1994 wereldberoemd met de schitterende roman Snow Falling on Cedars. Het was een aangrijpend en prachtig geschreven verhaal rond een rechtszaak die zich afspeelde niet lang na de Tweede Wereldoorlog, met de Japanse interneringen nog vers in het geheugen. Het was literair, sfeervol, gevoelig en diepzinnig en het was terecht dat het een bestseller werd. Op de een of andere manier ben ik Guterson daarna uit het oog verloren, om onlangs ineens weer een nieuwe roman van hem tegen te komen. Het is niet dat hij tussendoor niet van alles heeft geschreven, alleen waren die boeken mij ontgaan, want een mens kan nu eenmaal niet alles bijhouden. The Final Case ging ook weer over een rechtszaak en ik denk dat ik ik onbewust een zelfde soort roman als Snow Falling on Cedars verwachtte. Dat was een vergissing.

Gezellige tussendoortjes

Ik heb nog steeds een enorme blogachterstand. Allerlei prachtige romans die ik de laatste tijdheb gelezen wachten nog op een bespreking, maar het komt er maar niet van om achter de pc te gaan zitten en iets interessants te schrijven. Daarom eerst maar even een inhaalblogje met tussendoortjes: boeken zonder literaire pretenties die ik puur als amusement las. Daarmee ruim ik in ieder geval weer een stuk of wat titels op van mijn nog-te-bloggen lijst, Ik begin met het bespreken van de (in mijn ogen)  minst interessante en eindig met mijn favoriet. Geef dus niet meteen op bij mijn lauwe reactie op het eerste boek!

Mijn boek van het jaar

Anthony Doerr,

Cloud Cuckoo Land (VS 2021)

Roman, 640 pp.

Nederlandse titel: Wolkenstad

 

Eigenlijk is dit boek nog lang niet aan de beurt om besproken te worden. Er is nog een hele rij romans die ik eerder heb uitgelezen en die allemaal nog op een stukje wachten, maar ik was zo enthousiast over dit boek dat ik het tot mijn favoriet van 2021 heb gebombardeerd. En dan kan ik het natuurlijk niet pas ergens in 2022 aan bod laten komen. Deze roman heeft namelijk alles: meeslepende verhaallijnen, echt menselijke personages, boeiende settings, ellende en gevaar, maar ook schoonheid en hoop en een diepgang die het niet te zwaar maakt maar het juist verheft én tot slot ook nog een prachtig einde. Kortom: een roman om niet alleen te bewonderen maar ook om van te houden

De Amerikaanse droom: een tragikomedie

Joshua Ferris,
A Calling for Charlie Barnes (VS 2021)

Roman, 352 pp.
(nog?) niet in het Nederlands vertaald

 

Zestig-plusser Charlie Barnes is de belichaming van de uitdrukking 'twaalf ambachten, dertien ongelukken.' Zijn hele leven heeft hij onvermoeibaar de Amerikaanse Droom nagejaagd, met het ene idee nog gekker dan het andere, en nooit werd het wat. 'All he touched turned to shit. He was born a nobody and that’s how he would die. 'Ja, doodgaan, want hij heeft zojuist te horen gekregen dat hij kanker heeft en is nu iedereen die hij kent aan het bellen. Dat ze het maar weten. Of wacht, heeft hij wel echt kanker? Is hij niet weer aan het fantaseren? Want je weet het nooit met Charlie  - zoals het ook lang onduidelijk blijft, hoeveel ex-vrouwen hij nu eigenlijk heeft, en hoeveel kinderen. Is Charlie een doortrapte oplichter en een pathologische leugenaar? Dat blijkt toch wat subtieler te liggen. Want met de start die hij in het leven kreeg, heeft hij het nog niet eens zo slecht gedaan. Is Charlie vooral zielig dan? Nee, ook dat ligt wat genuanceerder.

Pure betovering

Erin Morgenstern,
The Night Circus (VS 2011)
Roman, 517 pp.
Nederlandse titel: Het nachtcircus

Een illusionist is iemand die een slimme truc op betovering kan doen lijken. In Le Cirque des Rêves gebeurt het tegenovergestelde: betovering wordt gepresenteerd als een slimme truc, zodat de toeschouwers nooit door hebben dat ze naar ware magie zitten te kijken. Dit verhaal is net zo magisch als Le Cirque des Rêves zelf. Het betovert, het sleept mee, het dompelt je onder in een Victoriaanse wereld die aan de oppervlakte realistisch is, maar waarin een circus bestaat dat vol verborgen magie zit. Het waarom daarvan wordt al gauw duidelijk: twee concurrenten hebben het circus uitgekozen als het strijdtoneel waar twee door hun op te leiden protégé(e)s mogen uitvechten wie de beste magiër is. De protégé(e)s, het dochtertje van de één, een weesjongetje in het geval van de ander, weten lange tijd zelf niet waarvoor ze ingezet worden. Totdat ze elkaar uiteindeljk beter leren kennen en de wedstrijd een niet-geplande wending neemt.

Drie echte aanraders

Emily St. John Mandel,
The Glass Hotel (Canada 2020)
Roman, 320 pp.
Nederlandse titel: Het glazen hotel

Mandels vorige roman, Station Eleven, is één van mijn favorieten aller tijden, dus ik wist van te voren dat de opvolger nooit zo goed kon zijn. En dat is-ie ook niet. Het is een heel ander verhaal, onder meer over een exclusief hotel op een uithoek van Vancouver Island dat alleen per boot te bereiken is, de financiële crisis van 2008, een jonge vrouw met kameleonachtige eigenschappen, een ex-junk en kunstenaar, enorme rijkdom en geestelijke armoede. Hoewel het verhaal dus heel anders is, heeft het boek hier en daar dezelfde wat onwerkelijke sfeer als Station Eleven, dezelfde foreshadowingtechniek en dezelfde unieke stijl.

Het verhaal zit tamelijk ingewikkeld inelkaar, en ik vroeg me wel eens af waar het naar toe zou gaan, maar uiteindelijk blijkt alles perfect  te kloppen en ik heb het gefascineerd en met veel plezier zitten te lezen. Ik zou het niet meer kunnen navertellen (het is alweer een tijd geleden dat ik het uitlas), maar ik weet nog wel dat ik het prachtig vond. Waarschijnlijk is dit niet ieders kopje thee, vanwege de complexe structuur en de boeiende gelaagdheid, maar nu ook weer niet echt ontoegankelijk. Ik vond het in ieder geval niet alleen een hele knappe roman maar ook een hele mooie roman.

Drie voor de prijs van één

De afgelopen tijd ging ik zo nu en dan even op avontuur en waagde ik me aan een paar boeken die ik normaal niet zo gauw zou lezen. Vooral het laatste jaar houd ik het vooral bij de wat veilige keuzes uit de Engelse literatuur, want het leven is momenteel al ingewikkeld genoeg. Hoe dan ook, zo kwam het dus dat ik de volgende boeken las:

• een young adult fantasy van een schrijfster uit Sierra Leone;
• een literaire roman van een Chinese schrijfster die nu in de VS woont;
  
• een science fiction roman van een auteur uit Sri Lanks.

De auteurs hebben eigenlijk niks gemeen, behalve dat ze alledrie in het Engels schrijven voor (volgens mij) de Amerikaanse markt. Het fantasyverhaal is nog maar net uit, maar nu al een bestseller. De roman van de Chinese en de Sri Lankaan zijn niet erg bekend, en waren een beetje tegenpolen. De Chinese roman viel zeer goed bij de professionele recensenten maar niet zo bij de gewone huis-tuin-en-keuke-nlezer, terwijl het Sri Lankese sf-verhaal zeer enthousiast besproken werd door de luitjes op Amazon, maar voor zover ik weet door de literaire critici genegeerd is, alhoewel het volgens de beschrijving op Amazon wel een prijs heeft gewonnen. En wat waren mijn ervaringen? Gemengd. Van "lekker spannend en interessant" tot "mweh".
______________________________________________________________________________

Millennials en influencers

Kiley Reid,
Such a Fun Age (VS 2020)
Roman, 320 pp.
Nederlandse titel: Zo'n leuke leeftijd

Het zal je maar overkomen: je bent als twintiger gezellig op een feestje, in een sexy jurkje, en al met enkele glaasje achter de knopen, word je ineens gebeld door de moeder van Briar, het kleine meisje waar je een paar keer in de week op past. Of je meteen langs kunt komen om met het kind even naar de nachtwinkel te gaan, terwijl pa en ma een aangifte wegens vernieling afhandelen. Het is al rond middernacht, maar je bent gek op het meisje, en dus neem je haar mee naar de nachtwinkel, zodat het kind niet hoeft te zien dat er politie over de vloer is. En wat gebeurt er dan? Je wordt ingerekend door een beveiliger, want een andere klant vindt het verdacht dat je midden in de nacht met een wit meisje in de winkel rondloopt. Je hebt haar vast ontvoerd. Je bent immers zwart en dus verdacht.

Inhaalslagje

Waarchijnlijk is het niemand opgevallen, maar ik heb het afgelopen jaar veel minder besprekingen geschreven dan anders. Ik lees nog net zoveel (of weinig, het is maar hoe je het bekijkt) als vóór de corona-uitbraak, maar omdat ik nu al bijna een jaar volledig vanuit huis werk, zie ik de pc in mijn werkkamer - onbewust - alleen nog maar als kantoor, met als gevolg dat ik steeds minder de neiging heb om er ook in mijn vrije tijd nog achter te kruipen. Begrijp me niet verkeerd: mijn werk is erg leuk en thuiswerken gaat in de juristerij uitstekend, maar als ik aan het eind van de werkdag de pc afsluit, wil ik alleen maar de deur uit om een eind te wandelen of te fietsen, niet doortypen. En in het weekend probeer ik mijn werkkamer, in het kader van een gezonder werk-privébalans, ook te vermijden. Dat is de reden dat ik veel minder gepost heb. Gevolg: een flinke achterstand met besprekingen. Maar, die achterstand ga ik nu deels wegwerken met een verzamelpost. Let op: Drie Voor De Prijs Van Één!

Ondraaglijke suspense met literaire diepgang

Rumaan Alam,
Leave the World Behind (VS 2020)
Roman, 256 pp.
Vanaf april in het Nederlands verkrijgbaar als Laat de wereld achter

 
Welvarend gezinnetje uit New York. Twee puberkinderen, jongetje en meisje. Pa (Clay) doceert Engelse literatuur, ma (Amanda) doet iets in marketing. Om er even helemaal uit te zijn, hebben ze via Airbnb een afgelegen huis bij de kust gehuurd. Ze kennen de eigenaren niet, maar als dit hun tweede huis is, dan zijn zij duidelijk een stukje rijker dan Clay en Amanda ("Clay was diligent but also (he knew it) a little lazy. He wanted to be asked to write for the New York Times Book Review but didn’t want to actually write anything. Clay had tenure, and Amanda had the title of director, but they did not have level floors and central air-conditioning. "). Maar let op, geheel onverwacht krijgen ze de kans om hen te ontmoeten, want op de tweede avond, terwijl een zware storm over de oceaan trekt, wordt er aangeklopt. Het is een zwart, ouder echtpaar dat zich voorstelt als de eigenaars van het huis. Ze zijn New York ontvlucht want de stroom is overal uitgevallen, het is een puinhoop in de stad, en het stel ziet geen kans om zonder lift naar hun appartement op de veertiende verdieping te komen en is dus uit nood maar naar hun buitenhuis gereden, waar ze in het zelfstandige deel kunnen verblijven dat ooit voor de bejaarde moeder van een van hen is ingericht. Amanda's eerste reactie is dat "those people didn’t look like the sort to own such a beautiful house. They might, though, clean it.." Maar ja, ze kunnen de mensen moeilijk buiten laten staan, en zo begint een ongemakkelijk verblijf.

De blues

Attica Locke,
Bluebird, Bluebird (VS 2018)
Roman, 320 pp.
Onder dezelfde titel in het Nederlands gepubliceerd

Ik had bij haar eerdere romans al opgemerkt dat ik het zo jammer vind dat Attica Locke steeds weer in de markt werd gezet als thrillerauteur. Imiddels heeft ze ook twee romans geschreven rond een politieman en wordt ze natuurlijk prompt gepresenteerd als misdaadschrijver. Het is wel te begrijpen, want niks schijnt zo goed te verkopen als thrillers en misdaadverhalen, maar het wekt verkeerde verwachtingen, want het suggereert dat het boek in de allereerste plaats draait om een spannende plot, terwijl dat niet het geval is. Resultaat: de suspense-liefhebbers vinden dat er niet genoeg suspense in zit, en de literatuurliefhebbers zullen het misschien niet zo gauw gaan lezen. Zo zonde, want dit is een boek dat juist nu, met al de aandacht voor de Black Lives Matter beweging, heel actueel is - en gewoon heel boeiend.

Vader Aarde

N.K. Jemisin
The Fifth Season (VS 2015)
Deel 1 van The Broken Earth Trilogy
Roman, 512 pp.
Nederlandse titel: Het vijfde seizoen

 

 N.K. Jemisin
The Obelisk Gate (VS 2016)
Deel 2 van The Broken Earth Trilogy
Roman, 448 pp.
Nederlandse titel: De obliskpoort

 

 
N.K. Jemisin
The Stone Sky (VS 2017)
Deel 3 van The Broken Earth Trilogy
Roman, 464 pp.
Nederlandse titel: De stenen hemel

 

 
"Let's start with the end of the world, why don’t we? Get it over with and move on to more interesting things." Een roman die zo begint, heeft natuurlijk onmiddellijk je aandacht: de wereld staat op het punt te vergaan! Hoe heeft het zover kunnen komen? Wat is er aan de hand? Een ramkoers met een meteoor? Een op handen zijnde explosie van de zon? Een gigantische kernramp? En wat bedoelt de verteller vervolgens met 'more interesting things'? Is dit ironie? Cynisme? De antwoorden zijn in ieder geval niet wat je denkt. Jemisin heeft een wereld geschapen die hier en daar aan de onze doet denken, maar waar wel hele vreemde dingen gebeuren en die bevolkt wordt door mensen die nog vreemder zijn. Elk deel van de trilogie won de prestigieuze Hugo Award, dus je kunt er wel bijna van op aan dat we hier iets bijzonders hebben. Bijzonder is het inderdaad en ook zo fascinerend dat ik de drie delen achterelkaar uitgelezen heb.